تازا ایلیدا تبریک دئیب تانری دان داها یاخشی گونلر آرزولورام.ساغ اولین
بایرامینیز مبارک اولسون
مهندس ریاضی دان و دانشمند برجسته جهان
اگر شهر باکو می تواند به موسیقی دان شهیر حاجی بیگ اف به فیزیک دان نامدار لاندو(برنده جایزه نوبل)و به پزشک مشهور مصطفی توپچی باش اف(کاشف بیهوشی-نامزد جایزه نوبل)ببالد با همان معیار نیز می تواند به لطفی زاده دانشمند و ریاضی دان شهیر عصر ما افتخار کند.
با مقیاس فوق دانشگاه تهران می تواند به فارغ التحصیلاتش پروفسور لطفی زاده (کاشف منطق فازی logic fuzzy) و پروفسور علی جوان (فیزیکدان مشهور و یکی از کاشفین اشعه لیزر )مباهات کند.
پروفسور لطفی زاده در سال 1921 در شهر باکو پایتخت جمهوری آذربایجان به دنیا آمد.مادرش پزشک .پدرش یک روزنامه نگار از اهالی آذربایجان ایران بود.در سن 10 سالگی همزمان با حکومت دیکتاتوری استالین در اتحاد شوروی سابق همراه خانواده اش مجبور به مراجعت به ایران شد و در شهر تهران ساکن گردید.لطفی زاده تحصیلات ابتدایی را در تهران ادامه داد و دوره متوسطه را در کالج البرز(دبیرستان البرز فعلی)به پایان رسانید و در کنکور ورودی دانشگاه تهران شرکت و رتبه دوم را احراز نمود.وی پس از فراغت از تحصیل از دانشکده فنی دانشگاه تهران در رشته مهندسی برق در سال 1942 به آمریکا مسافرت کرد و دوره فوق لیسانس مهندسی برق را در انستیتوی تکنولوژی ماساچوست(MIT)واقع در شهر بوستون طی نمود.آنگاه وارد دانشگاه کلمبیا در نیویورک شد و در سال 1949 با وجود درجه دکتری از این دانشگاه فارغ التحصیل گردید.
پروفسور لطفی زاده کارهای پژوهشی خود را در رشته تئوری سیستم از دانشگاه کلمبیا آغاز نمود.در سال 1956 وی به عنوان دانشمند مدعو در انستیتوی مطالاعات پیشرفته در دانشگاه پرینستون(نیوجرسی)مشغول تدریس و تحقیق بود.علاوه بر آن پروفسور لطفی زاده مشاغل علمی افتخاری متعددی را احراز نموده است که می توان به موارد زیر اشاره نمود:استاد مدعو در رشته مهندسی برق در دانشگاه MIT(1968) دانشمند مدعو در آزامایشگاه تحقیقاتی شرکت ای-بی-امIBM در کالیفرنیا(1968.1973.1977)و دانشمند مدعو در مرکز مطالعات زبان و اطلاعات در دانشگاه استانفورد کالیفرنیا(1987-1988)
در سال 1959 پروفسور لطفی زاده کار تمام وقت خود را با سمت استادی در دانشکده مهندسی برق دانشگاه کالیفرنیا در برکلی شروع کرد.در فاصله سالهای 1963-1968 وی ریاست دانشکده مهندسی برق دانشگاه کالیفرنیا برکلی را عهده دار بود.گر چه پروفسور لطفی زاده در سال 1991 رسما بازنشسته شد ولی همچنان به فعالیتهای علمی خویش در دانشگاه کالیفرنبا ادامه می دهد.در حال حاضر پروفسور لطفی زاده به عنوان استاد ممتاز (PROFESSOR EMERITUS) مهندسی برق-مدیریت مرکز نرم افزاری کامپیوتری دانشگاه برکلی را عهده دار است.این مرکز بیش از 2000 نفر عضو دارد و یکصد موسسه علمی وابسته اند.تا سال 1965 تحقیقات پروفسور لطفی زاده عمدتا در زمینه تئوری سیستم و تجزیه و تحلیل تئوری تصمیمات بود.در آن سال وی تئوری مجموعه فازی را پایه گذاری کرد وسپس در زمینه کاربردهای این تئوری در حافظه مصنوعی -زبان شناسی-منطق-تئوری تصمیمات-تئوری کنترل-سیستم های خبره و شبکه های اعصاب به تحقیقات گسترده ای پرداخت.در حال حاظر تحقیقات پروفسور لطفی زاده در زمینه منطق فازی نرم افزاری –محاسبات کامپیوتری بر مبنای کلمات –تئوری کامپیوتری ادراک و زبان طبیعی است.
پروفسور لطفی زاده به عنوان کاشف و مبتکر منطق فازی شهرت جهانی دارد.وی طی یک مقاله علمی کلاسیک که در سال 1965 به چاپ رسید مفهوم "مجموعه فازی"را که اساس تئوری تجزیه و تحلیل سیستمهای پیچیده است معرفی نمود که در آن "زبان طبیعی"به جای متغیرهای عددی باری تشریح تجزیه و تحلیل سیستمها به کار می رود.پس از معرفی مجموعه فازی بیش از 15000 مقاله علمی توسط دانشمندان جهان درباره منطق فازی و کاربردهای گسترده آن در نشریات علمی منتشر گردیده و حدود 3000 درخواست ثبت اختراع در این زمینه در کشور های مختلف جهان به عمل آمده است.در سال مالی 1991-1992 کمپانی ماتسوشیتا ی(matsushita) ژاپن به تنهایی توانست تجهیزات و سیستمهای الکتریکی و الکترونیکی ب هارزش یک میلیارد دلار به فروش برساند که در آنها از منطق فازی استفاده می شود.در حال حاظر 12 ژورنال علمی در دنیا چاپ می شوند که در عناوین آنها کلمه فازی دیده می شود.
پروفسور لطفی زاده عضو ارشد(fellow) انستیتوی مهندسی برق و الکترونیک آمریکا عضو ارشد بنیاد گوگن هایم(gugenheim) عضو ارشد آکادمی ملی مهندسی آمریکا –عضو ارشد کنگره جهانی CYBERNETICS عضو آکادمی علوم روسیه-عضو افتخاری انجمن مطالعات CYBERNETICS اتریش –عضو ارشد اتحادیه بین اللملی سیستم های فازی و عضو ارشد چندین انجمن و موسسه علمی دیگر است.
پروفسور لطفی زاده موفق به دریافت 9 مدال علمی گردیده است که از این تعداد 5 مدال به مناسبتهای گوناگون توسط انستیتوی مهندسی برق و الکترونیک آمریکا و 4 مدال دیگر توسط انستیتوی مهندسی مکانیک آمریکا -انجمن علوم مهندسی آمریکا –آکادمی علوم جمهوری چک و انجمن بین المللی سیستمهای هوشیار به وی اهدا شده است.به علاوه پروفسور لطفی زاده 14 جایزه علمی دریافت نموده که از آن جمله اهدایی بنیاد معرف هوندای ژاپن اشاره نمود.
دانشگاههای متعدد جهان به شرح زیر با اهدای درجه دکتری افتخاری به پروفسور لطفی زاده از خدمات علمی وی و بویژه به خاطر ابداع منطق فازی که علوم و مهندسی کامپیوتر و تئوری سیستم ها را دگرگون کرده است اظهار قدرشناسی نمودهاند.
دانشگاه تولوز فرانسه-دانشگاه ایالتی نیویورک –دانشگاه دورتموند آلمان-دانشگاه اوویدو(اسپانیا)-دانشگاه گرانادا(اسپانیا)-دانشگاه لیک هد(کانادا)دانشگاه لویزویل(آمریکا)-دانشگاه باکو(جمهوری آذربایجان)-دانشگاه گلیویس(لهستان)-دانشگاه اوستراوا(جمهوری چک)-دانشگاه تورنتو(کانادا)-دانشگاه فلوریدای مرکزی(آمریکا)-دانشگاه هامبورگ(آلمان)-و دانشگاه پاریس
پروفسور لطفی زاده به تنهایی بیش از 200 مقاله تالیف کرده است و در حال حاضر عضو هیئت تحریریه بیش از 50 نشریه علمی می باشد.وی عضو هیئت مشورتی "مرکز فازی آلمان"-عضو هیئت مشورتی مرکز تحقیقات فازی دانشگاه تگزاس-عضو کمیته مشورتی مرکز آموزش مطالعات سیستم ها- عضو هیئت مدیره انجمن بین المللی شبکه های اعصاب –رئیس افتخاری اتحادیه سیستم های فازی بیومدیکال(ژاپن)-رئیس افتخاری اتحادیه منطق فازی و تکنولوژی فازی(اسپانیا)و....
پروفسور لطفی زاده قبل از کشف مجموعه فازی در سال 1965 به مناسبت تحقیقات بنیادی خویش درباره تئوری سیستم ها در سطح جهانی شناخته شده بود.وی طی مقاله ای که در سال 1950 در ژورنال"فیزیک علمی"به چاپ رسید به تعمیم تئوری WIENER پرداخت که بعد ها این تئوری کاربرد های فراوانی در طراحی فیلتر های حافظه پیدا نمود.در سال 1952 لطفی زاده با همکاری راقازینی RAGAZZINI ترانسفورماسیون Z را برای تجزیه و تحلیل سیستم های داده به کار گرفت که در طراحی سیستم های کنترل و فیلتر های دیجیتال کاربرد گسترده ای یافتند.در سال 1963 لطفی زاده به اتفاق چارلز دوسورDESOER کتابی درباره"تئوری حالت –فضا در سیستم های خطی "نوشت.انتشار این کتاب به عنوان حادثه ای بنیادی در تاریخ علوم مهندسی کنترل و تجزیه و تحلیل سیستم ها به شمار میرود و امروزه این کتاب به عنوان ابزاری استاندارد در تجزیه و تحلیل سیستم ها از ربوت های صنعتی گرفته تا سیستم های هدایت و کنترل فضایی به طور وسیع مورد استفاده قرار می گیرد.
گر چه منطق فازی کاربردی خیلی وسیع تر از منطق متداول دارد ولی پروفسور لطفی زاده معتقد است که منطق فازی اکسیر و نوشدارو نیست.وی می گوید کارهای زیادی هست که انسان می تواند به آسانی انجام دهد در حالی که کامپیوتر ها و سیستم های منطقی قادر به انجام آنها نیستند.
برداشت آزادی از سایت WWW.tribun.COM